--- title: "Kobiece życie w rytm hormonów. Jakie są objawy złamań osteoporotycznych po menopauzie?" canonical: "https://bonevum.pl/kobiece-zycie-w-rytm-hormonow-jakie-sa-objawy-zlaman-osteoporotycznych-po-menopauzie/" type: "singular" modified: "2025-08-11T10:49:50+00:00" published: "2025-08-11T10:22:23+00:00" image: "/wp-content/uploads/2025/08/bonevum-kobiece-zycie-w-rytm-hormonow-jakie-sa-objawy-zlaman-osteoporotycznych-po-menopauzie-768x512.jpg" words: 904 --- # Kobiece życie w rytm hormonów. Jakie są objawy złamań osteoporotycznych po menopauzie? Choć osteoporoza dotyczy całej populacji, najbardziej narażone na jej wystąpienie są kobiety w wieku pomenopauzalnym. Szacuje się, że problem ten dotyczy nawet 200 mln kobiet na świecie w wieku 55+, z których co czwarta już doświadczyła albo doświadczy złamania kości. Dlaczego tak się dzieje? Wyjaśniamy związek między estrogenami a osteoporozą, wskazujemy też, co powinno nas […] **Choć osteoporoza dotyczy całej populacji, najbardziej narażone na jej wystąpienie są kobiety w wieku pomenopauzalnym. Szacuje się, że problem ten dotyczy nawet 200 mln kobiet na świecie w wieku 55+, z których co czwarta już doświadczyła albo doświadczy złamania kości. Dlaczego tak się dzieje? Wyjaśniamy związek między estrogenami a osteoporozą, wskazujemy też, co powinno nas zaniepokoić i skłonić do szukania pomocy.** ## Osteoporoza a menopauza – niebezpieczne połączenie Menopauza to okres w życiu kobiety, kiedy w jej organizmie dochodzi do obniżenia poziomu hormonów płciowych – estrogenów i progesteronu. W ślad za coraz mniejszym wydzielaniem tych kluczowych dla funkcji rozrodczych substancji, nadchodzą najpierw **zaburzenia pracy jajników, a następnie zaprzestanie miesiączkowania**. Większość kobiet doświadcza tych zmian w wieku 50–55 lat, a niekiedy i wcześniej. (Czytaj więcej: [Osteoporoza ma wiele twarzy. Przyczyny i skutki resorpcji kości, na które warto zwrócić uwagę](https://bonevum.pl/osteoporoza-ma-wiele-twarzy-przyczyny-i-skutki-resorpcji-kosci-na-ktore-warto-zwrocic-uwage/)). Hormony płciowe, zwłaszcza estrogen, pełnią w organizmie kobiety wiele istotnych funkcji – przede wszystkim prokreacyjnych, ale wspierają także inne procesy życiowe. Kiedy zaczyna brakować estrogenu, organizm reaguje licznymi zmianami zarówno fizycznymi, takimi jak nietrzymanie moczu czy zwiększone ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, jak i osłabieniem struktury kości oraz wzrostem ryzyka osteoporozy. ## Dlaczego niedobór estrogenu osłabia kości Wśród wielu funkcji życiowych, jakie wspiera estrogen, istotną rolę odgrywa regulacja gospodarki kostnej. U kobiet w wieku prokreacyjnym, gdy jego produkcja przebiega bez zakłóceń, hormon ten pełni funkcję ochronną wobec tkanki kostnej. **Hormony stymulują osteogenezę i hamują proces resorpcji kości**. Estrogeny mają bezpośredni wpływ na metabolizm kości hamując aktywność osteoklastów i pobudzając osteoblasty do produkcji białek. Wpływają również na wydzielanie kalcytoniny, co ogranicza resorpcję kości. Kiedy produkcja estrogenu spada i ostatecznie ustaje, kobiece **kości pozostają bez ochrony**, a masa kostna zaczyna się zmniejszać. Proces resorpcji nasila się i przyspiesza, a wchłanianie wapnia – podstawowego budulca kości – ulega ograniczeniu. *„W okresie pomenopauzalnym występuje osteoporoza pierwotna inwolucyjna, której cechą charakterystyczną jest utrata warstwy beleczkowej kości w stosunku do warstwy zbitej, a zmniejszenie masy kostnej spowodowane jest przez nadmierną aktywność komórek kościogubnych”* (Strategia leczenia i rehabilitacji osteoporozy pomenopauzalnej — choroby miliona złamań, Ginekologia i Perinatologia Praktyczna 2016) Największe ubytki w kościach obserwuje się w pierwszych latach po wygaśnięciu czynności jajników. Straty mogą sięgać wtedy nawet 5 proc. rocznie. Po 65. roku życia tempo ubytku spada do ok. 1 proc. rocznie. Z każdym rokiem jednak rośnie ryzyko złamań i rozwoju osteoporozy. ## Objawy osteoporozy pomenopauzalnej Jak szacują lekarze, wśród kobiet w wieku pomenopauzalnym co czwarta doświadczyła albo doświadczy złamania kości, zwłaszcza kręgów. To jeden z pierwszych objawów osteoporozy, ponieważ choroba ta bardzo długo nie daje objawów, a dopiero **złamanie staje się impulsem do diagnostyki.** Mimo że **większość niskoenergetycznych złamań kręgów przebiega bez ostrego bólu**, a często pozostaje niezauważona, prowadzą one do nieodwracalnych i pogarszających kondycję organizmu deformacji sylwetki, problemów z oddychaniem oraz zaburzeń krążenia w dolnych partiach ciała. Najgroźniejsze dla kobiet w wieku pomenopauzalnym jest złamanie bliższego końca kości udowej. Często dochodzi także do złamań miednicy, kości rąk i żeber. Kobiety cierpiące na osteoporozę, oprócz złamań, mogą również doświadczać: - przewlekłych bólów kręgosłupa spowodowanych złamaniami kręgów i ich kompresją, - obniżenia wzrostu, - garbienia się (tzw. wdowi garb), - bólów głowy, karku i brzucha, - zaburzeń równowagi, - skurczów mięśni związanych z ich osłabieniem. Do czynników ryzyka osteoporozy, poza wiekiem i płcią, należą również predyspozycje genetyczne, szczupła budowa ciała, przewlekłe choroby zaburzające metabolizm kostny, długotrwałe stosowanie niektórych leków, a także **dieta uboga w wapń i witaminę D, brak aktywności fizycznej oraz nałogi**. (Czytaj też: [Zalecenia dietetyczne w osteoporozie – co jeść, by zwiększyć gęstość kości](https://bonevum.pl/zalecenia-dietetyczne-w-osteoporozie-co-jesc-by-zwiekszyc-gestosc-kosci/)). ## Jak uniknąć osteoporozy po menopauzie Choć nie ulega wątpliwości, że **o zdrowie kości należy dbać przez całe życie**, to zmiany stylu życia sprzyjające ich wzmocnieniu przynoszą korzyści w każdym wieku. Im starszy organizm, tym trudniej nadrobić wcześniejsze zaniedbania dietetyczne i ruchowe. Dlatego kluczowe znaczenie ma dieta bogata w produkty zawierające wapń, potas, magnez i witaminę D. Pomocne może być **również stosowanie suplementów wapnia, zwłaszcza w połączeniu z witaminą D,** która poprawia jego wchłanianie. (Czytaj również: [Witamina D a osteoporoza? Ten związek jest bardzo ważny. Zależy od niego nasza sprawność i aktywność przez długie lata](https://bonevum.pl/witamina-d-a-osteoporoza-ten-zwiazek-jest-bardzo-wazny/)). Warto również zadbać o „naturalną witaminę D”, czyli regularne przebywanie na słońcu. Istotna jest systematyczna aktywność fizyczna oraz – szczególnie u osób starszych – profilaktyka upadków. Szacuje się, że stanowią one przyczynę ok. 25 proc. wszystkich urazów kręgosłupa i 90–100 proc. złamań pozakręgowych. ## Czy HTZ może pomóc na osteoporozę pomenopauzalną W leczeniu osteoporozy stosuje się m.in. preparaty o działaniu antyresorpcyjnym i antykatabolicznym, selektywne modulatory receptorów estrogenowych oraz leki wpływające na tworzenie tkanki kostnej, np. parathormon. Jeśli chodzi o hormonalną terapię zastępczą (HTZ), stosowaną w celu łagodzenia objawów menopauzy, badania potwierdzają, że kobiety ją stosujące rzadziej doświadczają złamań kości niż kobiety nieprzyjmujące hormonów. *„Przy stosowaniu estrogenów należy pamiętać o konieczności równoczesnego podawania gestagenów u kobiet z zachowaną macicą. W zapobieganiu i leczeniu osteoporozy postmenopauzalnej preferowane są pochodne testosteronowe. Progestageny działają korzystnie, wspomagając działanie estrogenów na kości. Stosowanie HTZ w leczeniu osteoporozy powinno być połączone z odpowiednią podażą wapnia i witaminy D3”* (Strategia leczenia i rehabilitacji osteoporozy pomenopauzalnej, Forum Położnictwa i Ginekologii, 2024) **Bibliografia:** 1. Dziedzic A., Kulik T., Blicharski T., Strategia leczenia i rehabilitacji osteoporozy pomenopauzalnej, Forum Położnictwa i Ginekologii, 2024 1. Kossakowska M., Szałkowski Z., Jakość życia kobiet z osteoporozą w okresie pomenopauzalnym, Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Agrobiznesu w Łomży, nr 65, 2017. 1. Szałek E., Edukacja pacjentek w okresie menopauzalnym i postmenopauzalnym w zakresie osteoporozy, Farmacja Współczesna, 2013; 6: 1-6, 1. Sewerynek E., Stuss M., Obowiązujące wskazania do prewencji i leczenia osteoporozy pomenopauzalnej — choroby miliona złamań, Ginekologia i Perinatologia Praktyczna 2016; 1, nr 2, strony 45–55. ## Taxonomies ## Category [Bez kategorii](https://bonevum.pl/kategoria/bez-kategorii/) [Osteoporoza](https://bonevum.pl/kategoria/osteoporoza/)